Thị trường thừa LĐ phổ thông, thiếu LĐ có tay nghề, nhưng người LĐ vẫn không mặn mà với việc học nghề.
Tuyển trước, đào tạo sau
Ninh Bình có 6 trường, 18 trung tâm, 30 cơ sở dạy nghề; tuy số lượng và quy mô đã tăng nhưng hình thức chủ yếu vẫn là đào tạo ngắn hạn các nghề như: Thêu ren, đan chiếu cói, may công nghiệp... Các nghề bậc cao như: Hàn, sửa chữa, lắp ráp các thiết bị chính xác, du lịch... vẫn bị "bỏ quên". Điều này dẫn đến sự khan hiếm nguồn nhân lực có tay nghề.
Thực tế, các DN đều phải "dạy lại từ đầu" cho NLĐ. LĐ có kỹ thuật cũng chưa được phân bố đồng đều giữa các ngành, các vùng miền. Việc thành lập các khu, cụm công nghiệp khiến nhiều nông dân phải chuyển nghề. Nhưng họ vẫn chỉ "đi chân đất vào công nghiệp hóa" bởi không có nghề, tác phong làm việc không phù hợp với DN.
Hiện tại, KCN Ninh Phúc và Cụm công nghiệp Gián Khẩu có 7.455 LĐ. Dự kiến trong thời gian tới sẽ cần hàng nghìn LĐ có tay nghề do một số DN sắp đi vào hoạt động.
Giám đốc một Cty cơ khí thuộc Cụm công nghiệp Gián Khẩu cho biết: Cty đang cần 60 CN có tay nghề về hàn công nghiệp, luyện thép... nhưng mới tuyển được vài người. Số còn lại phải lấy từ các ngành nghề khác nên năng suất thấp.
Lao động "ăn xổi"
"Đi học nghề có được hỗ trợ thêm tiền ăn uống, đi lại không?" là thắc mắc của nhiều nông dân thị xã Tam Điệp khi được giới thiệu những lớp học nghề miễn phí. Nông dân đã không mặn mà với học nghề, ngay cả thanh niên cũng bỏ quê ra phố tìm việc làm có tiền ngay như: Đi giao gas, giao nước, thợ xây, thợ hồ... Ý thức học nghề của NLĐ không cao gây khó khăn cho các cơ sở đào tạo trong công tác tuyển sinh.
Bên cạnh đó, các cơ sở dạy nghề của tỉnh quy mô khá nhỏ, cơ sở vật chất, trang thiết bị lạc hậu. Ông Vũ Xuân Phong - Trưởng phòng Quản lý đào tạo nghề, Sở LĐTBXH Ninh Bình - cho biết: "Đội ngũ giáo viên trong các cơ sở đào tạo còn thiếu, đa phần vẫn kiêm nhiệm, giáo trình chưa được hoàn thiện, chương trình dạy nghề phần lớn "dựa trên kinh nghiệm là chính"... do vậy chưa thu hút được học viên và chưa thể đào tạo được các nghề kỹ thuật cao".
Sắp tới, một số ngành, nghề kỹ thuật cao sẽ được chú trọng đào tạo, đặc biệt là du lịch để phát huy thế mạnh của tỉnh. Trường ĐH Hoa Lư sẽ liên kết với CĐ Du lịch Hà Nội để đào tạo SV hệ trung cấp nghề, đáp ứng khoảng 50% nhu cầu của các cơ sở lưu trú trên địa bàn tỉnh. Đây sẽ là một bước "chuyển mình" trong định hướng đào tạo nghề của Ninh Bình và hy vọng đó sẽ là giải pháp để khắc phục tình trạng người LĐ "ăn xổi", tạo được việc làm bền vững cho LĐ nông thôn.